Böcek oteli yapmak: bahçene ve balkonuna küçük misafirler için ev
Tertemiz süpürülmüş bir bahçe insana düzenli görünür; ama küçük canlılar için saklanacak yer bırakmaz. Kuru yaprak yığını, çürüyen bir kütük, kesilmemiş içi boş bir sap: bunların her biri birilerinin evidir. Böcek oteli, bu küçük boşlukları tek bir yerde toplamanın kolay ve keyifli bir yolu. Büyük bir bahçen varsa paletlerden bir "böcek konağı" kurabilir, sadece bir balkonun varsa duvara küçük bir arı oteli asabilirsin. Bu yazıdaki ölçü ve önerilerin hepsi RSPB, The Wildlife Trusts ve RHS'den.
- Neden: RHS'ye göre omurgasızlar yuva yapmak, avcılardan ve kötü havadan saklanmak için kabuk çatlaklarına, ölü odundaki deliklere, yaprak yığınlarına ve içi boş saplara ihtiyaç duyar. Fazla düzenli bahçelerde bu boşluklar kalmaz.
- Zemin: Düz ve sağlam bir yer seç; bitmiş otel ağırdır.
- Yükseklik: RSPB'ye göre en fazla 1 metre; The Wildlife Trusts'a göre en fazla beş palet.
- Yer: Biraz güneş, biraz gölge alan bir köşe; RSPB'ye göre sümüklü böcekleri çekmemesi için sebze yataklarından uzak.
- Balkonda: Küçük bir arı otelini güneşli bir duvara, yağmurdan korunaklı bir yere as ve yılda bir temizle.
Böcek oteli kimlere ev olur?
The Wildlife Trusts'a göre ortalama bir bahçede 2000'den fazla böcek türü yaşayabiliyor ve bunların çok azı bitkilere ciddi zarar veriyor. RHS'nin okul bahçeleri rehberine göre iyi bir böcek otelinde yaşayabilecek misafirlerden bazıları:
- Duvarcı arılar ve yaprak kesen arılar: İçi boş saplara ve deliklere yuva yapar.
- Tespih böcekleri: Güneşten saklanır; onları avlayan örümcekler de burada yaşayabilir. Bu küçük kabukluları tanımak için: tespih böceği.
- Kulağakaçanlar: Yavrularını avcılardan saklar.
- Uğur böcekleri ve altıngözler: Kışı burada geçirir.
- Böcek larvaları: Ölü odunla beslenir.
- Çıyanlar ve bazı örümcekler: Avlarını burada saklar.
Yer seçimi
RSPB ve The Wildlife Trusts aynı şeyi söylüyor: zemin düz ve sağlam olmalı, çünkü bitmiş otel ağırdır. Bazı omurgasızlar serin ve nemli yerleri, bazıları güneşi sever. RSPB'ye göre tespih böcekleri serin ve nemli köşeleri, yalnız arılar ise güneşli yerleri tercih ediyor. The Wildlife Trusts bu yüzden oteli bir kısmı güneş, bir kısmı gölge alacak şekilde, örneğin bir ağacın altına ya da bir çitin yanına kurmayı öneriyor.
RSPB'ye göre böcek otelini sebze yataklarından uzak tut; yoksa sümüklü böcekleri sebzelerinin yanına çekebilir.
Paletlerden büyük bir otel
RSPB büyük bir otel için palet öneriyor: sağlamdır ve aralarında hazır boşluklar vardır. Adım adım:
- Köşelere tuğla koy: RSPB'ye göre önce tuğlaları köşe olacak şekilde yere diz ve aralarında canlıların girip çıkacağı boşluklar bırak.
- Paletleri üst üste koy: RSPB tuğlaların üstüne üç dört kat palet koymayı öneriyor. The Wildlife Trusts en alttaki paleti ters çevirmeyi ve her paleti alttakine sabitlemeyi öneriyor; otel böylece daha sağlam olur.
- Altı iri, üstü ince: RHS'ye göre alt kısmı borular, saksılar ve kiremitler gibi büyük parçalarla doldur; üstüne kozalak, bambu sapları, saman, ağaç kabuğu ve delik açılmış kütüklerden katmanlar ekle.
- Çatı yap: RHS'ye göre üstünü çim, yeşil çatı ya da sağlam bir malzemeyle ört; çatı oteli kuru tutar.
- Yüksek yerlerde yardım al: RHS, özellikle çocuklarla yapılıyorsa yüksek kısımlara bir yetişkinin yardım etmesini öneriyor.
RSPB'ye göre boşluklar büyük olursa kirpilerin de uğrama ihtimali artıyor. The Wildlife Trusts'a göre en alttaki ters paletin uçlarındaki geniş açıklıklar bir kirpi evi işi bile görebilir. Kirpilere başka nasıl yardım edebileceğini bahçendeki yabani kirpi yazısında anlattık.
Hangi malzeme kime ev olur?
The Wildlife Trusts'ın böcek konağı rehberine göre:
| Malzeme | Kime ev olur? |
|---|---|
| Ölü odun | Odun delen böcek larvaları ve mantarlar; kabuk çatlaklarında çıyanlar ve tespih böcekleri |
| İçi boş saplar (eski bambu, tahtaya açılmış delikler) | Yalnız yaşayan arılar |
| Taş ve kiremit (otelin ortasında) | Amfibiler için dondan korunaklı, serin ve nemli bir kışlık |
| Saman ve kuru ot | Toprağı eşen ve kış uykusuna yatan omurgasızlar |
| Kuru yapraklar | Orman tabanını taklit eden bir örtü |
| Gevşek ağaç kabuğu | Böcekler, çıyanlar, örümcekler ve tespih böcekleri |
| Rulo yapılmış oluklu karton (su geçirmez bir borunun içinde) | Altıngözler |
| Kuru dal demetleri | Kış uykusundaki uğur böcekleri |
RHS'ye göre en iyi oteller farklı şekil, boy ve malzemeden çok sayıda küçük boşluk içerir; bazı bölümleri içten kuru, bazıları biraz nemli olmalı. The Wildlife Trusts ayrıca otelin içine ve çevresine nektarı bol çiçekler dikmeyi öneriyor; böylece kelebekler ve arılar için de yiyecek olur. Hangi çiçekleri seçeceğin için: arı dostu balkon ve kelebek bahçesi.
Balkon için küçük bir arı oteli
The Wildlife Trusts'a göre İngiltere'deki arıların çoğu kovanda değil, yalnız yaşar; dişi arılar yumurtalarını bırakacak bir yuva yeri arar. Küçük bir arı oteli bu ihtiyacı karşılar ve bir balkona bile sığar.
- Malzeme: The Wildlife Trusts en az 10 cm genişliğinde, işlem görmemiş bir tahta ve böğürtlen, kamış ya da bambu gibi farklı kalınlıkta içi boş saplar öneriyor.
- Sap çapı: Arılar en çok 3–5 mm çapındaki sapları seviyor; daha çok türe yer açmak için 2–10 mm arası farklı çaplar kullan.
- Düzgün saplar: Eğri ya da boğumlu sapları ayır. Kalın birkaç sap da koyabilirsin: arılar kullanmaz, ama kışın altıngözlere ve uğur böceklerine sığınak olur.
- Sıkı yerleştir: Sapları çerçeveye sıkıca diz; son birkaç sap girince hepsi yerine oturur. Arkasına bir tahta sabitle.
- Yeri: Güneşli bir duvara, yağmurdan korunaklı bir yere as.
The Wildlife Trusts'a göre baharda arıların oteli incelediğini görebilirsin. Dişi her yumurtanın yanına bir miktar polen bırakır ve onu çamurdan bir kapakla kapatır; tek bir sapta birkaç böyle göz olabilir. Yavru arılar ertesi yıl çıkar.
Her arı türü arı otelini kullanmaz. RHS'ye göre bombus arıları özel yapılmış yuva kutularını çoğu zaman kullanmıyor; toprakta, örneğin çit diplerindeki deliklerde yuva yapmayı tercih ediyorlar. Toprakta yuva yapan yalnız arılar ise RHS'ye göre çıplak toprak ya da kısa çim istiyor.
Bakım: az ama düzenli
- Yılda bir temizlik: The Wildlife Trusts arı otelini mantar, döküntü ve parazitlerden arındırmak için yılda bir kez temizlemeyi öneriyor.
- Çatıyı kontrol et: RHS'ye göre çatı oteli kuru ve su geçirmez tutar; bozulursa onar.
- Fazla toplama: RHS'ye göre fazla düzen yaban hayatını uzaklaştırabilir. Bahçede birkaç yaprak yığınını ve kuru sapı yerinde bırak.
Böcek oteli kurmak için RSPB ilkbahar, yaz ve sonbaharı uygun mevsimler olarak gösteriyor. Diğer omurgasız yazılarımız: Omurgasızlar.
Sık sorulanlar
Böcek oteli sümüklü böcek çeker mi?
Çekebilir. RSPB bu yüzden böcek otelini sebze yataklarından uzak bir yere kurmayı öneriyor.
Arı otelime bombus arıları da yerleşir mi?
Pek olası değil. RHS'ye göre bombus arıları özel yuva kutularını çoğu zaman kullanmıyor ve toprakta yuva yapmayı tercih ediyor. The Wildlife Trusts'a göre arı otelleri asıl olarak yalnız yaşayan arılar için.
Sadece küçük bir balkonum var. Yine de işe yarar mı?
Evet. Paletlerden büyük bir otel yerine güneşli bir duvara asılan küçük bir arı oteli kurabilirsin. The Wildlife Trusts'a göre böyle bir otel birkaç saatte yapılabiliyor.
Dostunun bakımını Tüylüm'de takip etVeteriner randevularını, aşı ve ilaç günlerini kaydet, zamanı gelince hatırlatalım. Ailenle Yuvam'da birlikte takip edin.
Kaynaklar
- RSPB · Build a bug hotel
- The Wildlife Trusts · How to build a bug mansion
- The Wildlife Trusts · How to make a bee hotel
- RHS (School Gardening) · Make a bug hotel
- RHS · How gardeners can help our declining bees and other pollinators
Hazırlayan: Tüylüm · Yayın ve son kontrol: 26 Ekim 2026. Bir hata görürsen [email protected]'a yaz, hemen düzeltelim. Fotoğraflar Wikimedia Commons'tan, her fotoğrafın altında yazan lisansla kullanıldı.
